Borówka bije rankingi wśród najzdrowszych owoców

Borówki i owoce jagodowe są korzystne w okresie upałów. Pomagają w nawodnieniu organizmu, a bogactwo antyoksydantów pomaga chronić komórki przed stresem oksydacyjnym, który wzrasta w wyniku upałów. To dlatego polski sezon zbiorów borówki przypada na miesiące najcieplejsze. O zaletach borówki opowiada Monika Stromkie-Złomaniec, dietetyk kliniczny, wykładowca Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego i ekspert Core Team, Krajowy Związek Grup Producentów Owoców i Warzyw.

Borówki — chłodzą i chronią przed upałem

Nie zastanawiamy się nad tym, dlaczego owoce jagodowe najbardziej potrzebne są nam latem — dlaczego natura w każdym kolejnym miesiącu oferuje nam owoce ciemniejsze, czyli jeszcze bogatsze w antocyjany, naturalne (roślinne) barwniki o właściwościach antyoksydacyjnych. Na początku lata królują truskawki i maliny, ale sierpień należy już do borówki.

Borówka podbiła rankingi najzdrowszych owoców

Owoce borówki są najbogatszym źródłem antyoksydantów wśród wszystkich owoców i warzyw. Dlatego tak dobrze wspierają nasz układ odpornościowy w okresie największych wyzwań. Ekstremalne upały i przewlekły stres oksydacyjny sprzyjają chorobom nowotworowym i chorobom układu krążenia. Borówki regenerują nasze oczy, mózg i układ nerwowy. Pozwalają zachować dobrą kondycję i młody wygląd skóry — upały przyśpieszają procesy starzenia, a skóra traci elastyczność (włókna kolagenowe i elastynowe). Borówki charakteryzuje też niski indeks glikemiczny i wysoka zawartość błonnika, dzięki czemu korzystnie wpływają na trawienie i inne procesy fizjologiczne.

Lato z borówkami

Borówkę powinniśmy kojarzyć z latem. Początek polskiego sezonu zbiorów przypada na początek lata — 1 lipca to data zapisana w kalendarzu jako „Dzień Polskiej Borówki”. Na polskich plantacjach zbiory trwają trzy miesiące, od przełomu czerwca i lipca do końca września — dokładnie tak, jak kalendarzowe lato.

Wartość odżywcza borówki

Borówki dostarczają wielu witamin: A, C, K, E oraz witamin z grupy B. Kwas askorbinowy (witamina C) jest jednym z przeciwutleniaczy, ważnym dla zdrowia skóry i odporności. Witamina K1, zwana też filochinonem, bierze udział w krzepnięciu krwi oraz uczestniczy w procesach mineralizacji kośćca. Poza witaminami borówka jest źródłem magnezu, potasu, manganu i miedzi. Owoce cenimy również za polifenole o udowodnionym korzystnym działaniu na zdrowie — w borówkach dominują antocyjany, które odpowiadają także za charakterystyczny niebieskofioletowy kolor owoców.

100 g borówek dostarcza około 57 kcal. Borówki mają niski indeks glikemiczny i mogą być spożywane przez diabetyków, najlepiej w połączeniu z jogurtem naturalnym, orzechami lub jako zdrowy deser po posiłku.

Korzyści z jedzenia borówek

Poprawiają wzrok: antocyjany, licznie obecne w borówkach, działają regenerująco na fotoreceptory oka. Jedzenie owoców może być jednym z elementów profilaktyki chorób oczu.
Usprawniają pracę mózgu: borówki pomagają w utrzymaniu prawidłowych funkcji mózgu, sprzyjają lepszej pamięci i sprawności umysłowej.
Opóźniają procesy starzenia się: borówki to bomby antyoksydantów, które niwelują skutki stresu oksydacyjnego przyczyniającego się do starzenia i degeneracji organizmu od wewnątrz i od zewnątrz.
Działają przeciwmiażdżycowo: przeciwutleniacze obecne w owocach przeciwdziałają nadmiernemu utlenianiu cholesterolu LDL i regulują ciśnienie tętnicze krwi, chroniąc układ krwionośny przed miażdżycą i jej skutkami, jak zawał serca czy udar mózgu.

Borówki dla oczu

Sokoli wzrok po borówkach? Coś w tym jest. Owoce zawierają liczne polifenole, a dokładniej antocyjany, które wykazują regenerujące działanie na fotoreceptory oka. Antocyjany chronią też przed niszczycielskim działaniem wolnych rodników — przy braku równowagi między wolnymi rodnikami a przeciwutleniaczami mogą one destrukcyjnie działać na komórki, w tym negatywnie oddziaływać na wzrok.

Poza tym z borówkami dostarczamy witaminę A, której odpowiednia ilość w organizmie jest niezbędna, by nie zachorować na tzw. kurzą ślepotę — wadę wzroku polegającą na zaburzeniach widzenia po zmierzchu lub w słabo oświetlonym pomieszczeniu. Podczas II wojny światowej piloci brytyjskiego RAF-u jedli borówki w celu poprawy jakości widzenia o zmroku.

Warto traktować borówki jako naturalną profilaktykę chorób oczu, bo coraz młodsi zaczynają eksploatować swój wzrok przed ekranami telewizorów, telefonów i tabletów.

Borówki dla mózgu

Stres oksydacyjny to brak równowagi między wolnymi rodnikami a przeciwutleniaczami. W takiej sytuacji dochodzi do szybszego starzenia się wszystkich komórek organizmu, w tym mózgowych, co pogarsza funkcjonowanie mózgu i skutkuje problemami z pamięcią i koncentracją. Antyoksydantów dostarczają nam między innymi borówki, dlatego mogą pośrednio przyczyniać się do ochrony komórek mózgowych przed działaniem wolnych rodników. Korzyści z jedzenia borówek w tym kontekście zaobserwowano w badaniach zarówno na zwierzętach, jak i na ludziach.

Borówka — ulubiony owoc dietetyków

Borówka wspomaga profilaktykę chorób metabolicznych — od cukrzycy po zaburzenia lipidowe, bardzo powszechne wśród Polaków. Filiżanka sezonowych owoców jagodowych do posiłku to jeden z kroków do zachowania zdrowia. Jedząc borówki i inne owoce o ciemnym wybarwieniu, spowalniamy starzenie się organizmu — to zasługa antyoksydantów. Najwięcej antocyjanów o silnym potencjale neutralizowania wolnych rodników znajdziemy w owocach o intensywnym wybarwieniu.

Ulubiony superowoc świata

Rośnie liczba konsumentów i konsumpcja borówek na osobę — należy ona do najwyższych na świecie. Coraz większym zainteresowaniem cieszy się także możliwość samodzielnego zbierania borówek — poza czasem na świeżym powietrzu i poznaniem plantatorów, można też kupić owoce w korzystnej cenie. Warto szukać lokalnych plantacji, które otwierają się dla konsumentów. Sierpień to czas borówki!

Jagodowa sztafeta

Lato to czas, kiedy relatywnie łatwo możemy zbudować nawyk codziennej konsumpcji owoców. Świeżymi owocami krajowej produkcji możemy cieszyć się przez siedem miesięcy w roku — od pierwszych truskawek, jagody kamczackiej i agrestu, po jesienne odmiany malin, czerwoną porzeczkę i minikiwi. Korzystajmy — jagodowe to nasze polskie superowoce.

Przy opracowaniu wykorzystano materiały portalu dietetycy.org.pl oraz badanie: Krikorian R., Shidler M.D., Nash T.A., Kalt W., Vinqvist-Tymchuk M.R., Shukitt-Hale B., Joseph J.A. (2010), „Blueberry supplementation improves memory in older adults”, Journal of Agricultural and Food Chemistry, 58(7), 3996–4000.

Opracowanie sfinansowano ze środków Funduszu Promocji Owoców i Warzyw w ramach realizacji przez Krajowy Związek Grup Producentów Owoców i Warzyw kampanii „Czas na polskie superowoce! V edycja”. Projekt realizowany pod honorowym patronatem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi.

Źródło informacji: Krajowy Związek Grup Producentów Owoców i Warzyw

Kliknij i zobacz inne nasze porady i informacje

#borówki #superowoce #zdrowie #antyoksydanty #owocejagodowe #smakikuchni